Հանրապետության մարզերում աշխատատեղեր ստեղծելու, գյուղացիական տնտեսություններին աջակցելու խնդիրն ուներ Հայաստանի ամերիկյան համալսարանի արդյունաբերական ճարտարագիտություն և համակարգերի կառավարում բաժնի շրջանավարտ Դանիել Ղևոնդյանը, երբ իր երկու ընկերների՝ Առնե Քալամքարյանի և Արին Դավթյանի հետ Կոտայքի մարզի Արզնի գյուղում հիմնադրեց «Չրենի» ապրանքանիշով չոր մրգերի արտադրություն:
Ընդ որում, հիմնականում ձեռքի աշխատանք պահանջող գործընթացներում գերակշիռ մասով ներգրավվեցին տեղացի կանայք․ նպատակը՝ գյուղի կանանց բիզնեսում ներգրավելն էր։
Դանիելն Իրանից հայրենիք էր ներգաղթել 2004 թվականին և այստեղ՝ ՀԱՀ-ում, ստացել իր երկրորդ բարձրագույն կրթությունը՝ ինժեներական և համակարգային կառավարում մագիստրոսական որակավորմամբ։ Տարբեր գործարաններում որպես արտադրական մասի պատասխանատու, ապա՝ տնօրեն աշխատելուց հետո, որոշում է սեփական գործ սկսել․ չրերի արդյունաբերության մանրամասն ուսումնասիրությունից հետո մշակում է բիզնես և ինժեներական պլաններ ու 2017 թ երկու ներդրող գործընկերների հետ հիմնադրում ADA ընկերությունը։
Դանիելը մեծ ոգևորությամբ է պատմում «Չրենու» մասին, հավելելով, որ շատ բաղադրիչներով եզակի են ոչ միայն Հայաստանում, այլև տարածաշրջանում։ Ապրանքանիշի չրերի առանձնահատկությունն այն է, որ չորանալուց հետո պարունակում են ընդամենը 10-15% խոնավություն, շաքարով և ծծումբով չեն մշակվում: Արտադրողներն իրենց չրերն ավելի շատ համարում են մրգային չիպսեր՝ չորացնելուց հետո, կարծես, միայն կաշին է մնում, բայց մրգի համը լիովին պահպանվում է: Չրերի լավ չորացված լինելն էլ հենց դրանց երկար պահպանման գրավականն է:
Տեսականին շատ լայն է՝ թուզ, արքայախնձոր, սալոր, ծիրան, խնձոր, դեղձ, նաև՝ բոստանային կուլտուրաներից լոլիկ, սեխ, գազար, ճակնդեղ, դդմիկ։ Մտածում են ընտրության հնարավորություններն ավելի ընդլայնելու ուղղությամբ։ Հումքը ձեռք են բերում գյուղացիներից, մոտակա բնակավայրերից։ Տեղի այգեգործներն արդեն գիտեն, որ իրենց գալիք տարվա բերքը պահանջված է լինելու, սպառման խնդիր չեն ունենալու։ Ամբողջ արտադրական գործընթացը՝ այգիների, ծառերի և բանջարանոցների ընտրությունը, մրգերի տեսողական և ձեռքով զննությունը, գտնվում է կառավարման և որակի վերահսկողների ուշադրության կենտրոնում:
Արտադրական շղթան մշակված է այնպես, որ հնարավոր սխալները նվազագույնի հասցվեն: Նշանաբանը մեկն՝ որակյալ արտադրանք՝ ամենախիստ սպառողի պահանջները բավարարելու համար։ Ընդ որում՝ կիրառվող տեխնոլոգիայով մշակված մրգերը կարող են բերանի խոռոչը մաքրել ատամների քայքայման պատճառ հանդիսացող ավելի քան 95 % բակտերիաներից:
Շուկայի պահանջարկից էլ չեն դժգոհում․ արտադրանքի գերակշիռ մասն առաքվում է Ռուսաստան։ Այժմ բանակցություններ են տարվում ընդլայնելու «Չրենու» արտահանվող երկրների աշխարհագրությունը։
02-04-2026 09:11 Մարդիկ, որոնք ավելի միապաղաղ են սնվում և հավատարիմ մնում կայուն կալորիականությանը, ավելի արդյունավետորեն են քաշգցում, քան նրանք, ովքեր մշտապես փոխում են իրենց օրաբաժինը։ Նման եզրակացության է հանգել գիտնականների միջազգային թիմը։
02-04-2026 09:04 Դեռահասը խորհուրդ է հարցրել ChatGPT-ից ինքնասպանության մասին, իսկ հաջորդ օրն ինքնասպան է եղել, հայտնում է Daily Mail-ը։ 16-ամյա Լուկա Ուոքերը գնացքի գծերի վրա մահից մի քանի ժամ առաջ արհեստական բանականության չաթ-բոտին հարցրել է ինքնասպանության մասին։ Լուկան, որը վերջերս էր ավարտել հեղինակավոր մասնավոր դպրոցը և նկարագրվում էր որպես «նուրբ և բարի», կարողացել է հեշտությամբ «շրջանցել» ChatGPT-ի անվտանգության արձանագրությունները՝ պնդելով, որ ինքնասպանության մասին հարցնում է «հետազոտական» նպատակներով։
02-04-2026 08:22 Աննդաբանները նշել են անփոխարինելի սննդարար նյութերի մասին, որոնք պարունակվում են ձվերում: Ձվի սպիտակուցը պարունակում է բոլոր 9 անհրաժեշտ ամինաթթուները, որոնք օրգանիզմը չի կարող ինքնուրույն արտադրել, բայց որոնք անհրաժեշտ են բջիջների կառուցման և նորացման համար։ Ձվերը պարունակում են նաև բազմաթիվ վիտամիններ. վիտամին A, որը կարևոր է մաշկի և տեսողության համար, վիտամին B, որը կարևոր է նյարդային համակարգի համար, վիտամին E, որը պաշտպանում է բջիջները ազատ ռադիկալների վնասումից, և վիտամին D, որը կարևոր է իմունային համակարգի համար։
01-04-2026 08:53 Իսպանիայի Գերագույն դատարանը որոշել է, որ ձեռքի համբույրը կարող է սեռական ոտնձգություն համարվել։ Դատարանը քննել է 2023 թվականին Մադրիդի մոտ գտնվող Ալկոբենդասում ավտոբուսի կանգառում կնոջ ձեռքը համբուրած տղամարդու գործը, գրում է DW-ն։ Տղամարդը նաև ժեստ է արել կնոջը, որ իր հետ գա և փող է առաջարկել։ Մեղադրյալի փաստաբանները փորձել են դա ներկայացնել որպես փողոցային ոտնձգություն, սակայն դատարանը որոշել է, որ ցանկացած սեռական ֆիզիկական շփում համարվում է հարձակում:
01-04-2026 08:00 Ըստ սննդաբանների՝ խնձորի չափից շատ օգտագործումը կարող է ստամոքս-աղիքային անհարմարության հանգեցնել զգայուն ստամոքսով մարդկանց մոտ: Ավելին, խնձորը պարունակում է մեծ քանակությամբ մանրաթել և շաքար, ուստի դրա չափից շատ օգտագործումը կարող է մարսողական խնդիրներ առաջացնել նույնիսկ առողջ մարդկանց մոտ։ Միևնույն ժամանակ, նշվում է, որ օրական մեկ խնձորն օգտակար է օրգանիզմի համար, քանի որ այն պարունակում է բազմաթիվ վիտամիններ, հակաօքսիդանտներ և մանրաթելեր:
Քեթի Փերրին թողարկել է նոր երգ և տեսահոլովակ՝ նվիրված Օռլանդո Բլումից ինը տարվա համատեղ կյանքից հետո իր վերջերս բաժանմանը: «Bandaids» վերնագրով երգում 41-ամյա երգչուհին պատմում է իրենց բաժանման պատճառների և սերը փրկելու իր փորձերի մասին: