Рус. Հայ.
ՆՐԱ ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆԸ

Ուխտավորի դաջվածքով կինը. 1915-ին Գալիլիա մայրիկը 7-ամյա աղջնակ էր

24.04.2013

Եղեռն վերապրած Քեսապցի Գալիլիա Մանճիկյանը՝ Գալիլ նանան, հոգին ավանդեց 104 տարեկանում: Իսկ 1915թ-ին նա ընդամենը 7 ամյա աղջնակ էր: Մինչև կյանքի վերջը նա սերունդներին պատմեց այդ օրերի անցուդարձի մասին:

Մուսա լեռան դիմաց, ծովային հարևանությամբ գտնվող Քեսապ հայաբնակ գավառը գաղթօջախ չէ: Ասում են այստեղ հայերն ապրում են Տիգրան Մեծի ժամանակներից : Հայոց մեծ եղեռնից շատ առաջ էլ այստեղ բնակվում էին հայեր: 1915թ-ին Կիլիկյան Հայաստանի այս հողակտորից էլ հայերը տարհանվում են:

600x580

1915թ-ին Քեսապից դուրս եկած 8000 հայերից փրկվել ու վերադարձել են մոտ 1500-2000-ը միայն: Տիկին Գալիլիա Մանճիկյան-Յարալյանը նրանցից մեկն էր:

Երբ մենք հանդիպեցինք նրան, արդեն 103 տարեկան էր: 104 տարեկանում նա ավանդեց հոգին, մինչ այդ ավանդելով սերունդներին 7-ամյա աղջնակի հիշողությունները եղեռնից:

Նա ծնվել է Գարատուրանում, (Քեսապ ավանի ծովափնյա գյուղ) 1908թ-ին, Մովսես և Եղիսաբեթ Յարալյանների ընտանիքում: 1915թ-ին, մյուսների հետ նրա ընտանիքն էլ բռնում է գաղթի ճանապարհը. hասնում են Համա, Հոմս, Դամասկոս, որտեղից քշվում են փոքր Սայիտ և շրջակա գյուղերում մուրացկանություն անելով ապրում են առաջին տարին, սակայն հայրը մահանում է: Մայրը՝ 4 դուստրերի և որդու հետ, չարչարվելով ու թափառելով, հասնում են Երուսաղեմ: Այստեղ 1918թ-ին նրանց ձեռքերի վրա ուխտավորի նշան են դնում, որպեսզի իբրև ուխտի գնացածներ կարողանան վերադառնալ: Եվ միայն 1920թ-ին, 5 տարի թափառական լինելուց հետո, վերադառնում են Դամասկոսով' Հալեպ, ապա Անտիոք և Հասնում են Քեսապ՝ Գարատուրան գյուղ, Յարալյան թաղ:

600x580

«Գյուղ չմնաց, որ մեզ չտարան, տեսակ-տեսակ գյուղեր: Մեր ընտանիքը բազմանդամ էր, մյուս մարդկանց հետ մեզ էլ տեղ տվեցին մի գյուղում, ողորմած հոգի հայրիկս այնտեղ մահացավ: Չորս քույր և մեկ եղբայր էինք, մայրիկս էլ էր մեզ հետ, հետո էլի գյուղերում շրջեցինք, մինչև հասանք Երուսաղեմ: Այստեղ մեզ հաց տվեցին, ուրախացանք: Ասացին, որ ձեռքիս վրա դաջվածք պիտի անեն, բացեցի ձեռքս, ասեղներով, ներկով դաջվածք արեցին: Հարցրեցին, թե որ տարեթիվն եմ ուզում դաջել, ասացի, որ իմ խելքի բանը չէ, որն ուզում եք: Ուխտավորի խաչանշանի կողքին դաջեցին՝ 1918թ.: Հետո գումար ունեցողները նավերով գնացին, մենք՝ մի քանի ընտանիքի հետ միասին, գյուղ առ գյուղ ընկած գնում էինք, տրակտորով հասանք Անտիոք: Այնտեղից ոտքով Քեսապ հասանք: Քեսապից իջանք Գարատուրան, տեսանք տները քարուքանդ էին եղած, մենք անոթի էինք, ծարավ, տանջահար»:-Պատմում էր Գալիլ նանան:

600x580

1927թ-ին նա ամուսնանում է Մինաս Մանճիկյանի հետ, ունենում յոթ զավակ: Նա իրեն երջանիկ է համարում, որ այդքանից հետո, իրենց ընտանիքը կարողացավ վերադառնալ հայրենիք, մինչդեռ Արևմտյան Հայաստանում, շատերն իրենց հարազատների հետ կորցրեցին հայրենի հողը և ովքեր փրկվեցին' ուրիշ երկրներում հաստատվեցին: Պատմում է, որ Արևմտյան Հայաստանի իրադարձությունների, կոտորածների մասին, Դեյր Զորի զոհերի և այլ շատ դաժան մանրամասների մասին իմացել է վերադառնալուց հետո: Գալիլ նանան կատակով ասում էր, որ ինքը «երջանիկների» խմբում էր, եթե կարելի էր այդպես ասել, նրանց աչքի առաջ մարդ չեն սպանել, չարչարանքներից էին մարդիկ մահանում: Իսկ Դեյր Զորի խմբից այդպես էլ լուրեր չեղան:

1915թ-ի դեպքերը Գալիլ նանայի հիշողությունից չջնջվեցին ճիշտ այնպես, ինչպես իր դաստակից չջնջվեց փրկարար դաջվածքը: Նրա սրտում ու դաստակի դաջվածքում ամփոփված հիշողություններն ու հույզերն էլ նա ավանդեց սերունդներին:

Հ.Գ. Այս պատմության մասին տեսանութը տես այստեղ:

Նանե Բագրատունի

Աղբյուր` LADYNEWS.am

Դիտվել է 8574 անգամ

ՄԵԿՆԱԲԱՆԵԼ

Ձեր անունը: *
Ձեր էլ. հասցեն: *
Մեկնաբանությունը: *

Ճարտարապետական սինֆոնիա՝ հոբելյանական ցուցահանդեսում

04.03.2026
«Ես հարյուր տարեկան եմ և այսօր էլ հաշվետու եմ» խորագիրը կրող ցուցահանդեսը նվիրված է հայ մոդեռնիզմի ամենահաստատուն ու հետևողական ճարտարապետներից մեկի՝ Մարտին Միքայելյանի ծննդյան 100-ամյակին:

Ինչպես են ապրում Հենսելի սիամական երկվորյակները այսօր՝ մայր դառնալուց հետո

04.02.2026
Աբբին և Բրիթանին 35 տարեկան են։ Չնայած իրենց յուրահատկությանը, քույրերն ապրում են լիարժեք կյանքով։

Tinder-ի խաբեբան բանտից ազատվելուց հետո հարցազրույց է տվել. նա երազում է սեր գտնելու մասին

30.01.2026
Սայմոն Լևիևի անունը հայտնի դարձավ Netflix-ի մի ֆիլմի շնորհիվ, որը պատկերում էր նրա խարդախ սխեման։ Սակայն նա շարունակում է պնդել իր անմեղությունը։

Անծանոթները փող էին առաջարկում, մատուցողները երազում էին կերակրել. Մոնիկա Բելուչիի երիտասարդությունը

09.01.2026
Ամեն տարի մենք ընտրում ենք երկրի, մոլորակի, տիեզերքի ամենագեղեցիկ կնոջը, բայց այս ամենն անցողիկ քմահաճույքներ են։ Մոնիկան, սակայն, հավերժական, կատարյալ, չբացահայտված և, հետևաբար, գրավիչ դասական է, որի գեղեցկությունը նրա համար դարձել է և՛ պարգև, և՛ անեծք։

Անջելինա Ջոլին դադարել է թաքցնել մաստեկտոմիայի սպիները

17.12.2025
Տասներկու տարի առաջ դերասանուհու կուրծքը հեռացվեց քաղցկեղի բարձր ռիսկի պատճառով: Այսօր նա պատրաստ է հաջորդ քայլն անել հանրության հետ իր անկեղծ երկխոսության մեջ:

Նրա դեմքը նման է ցերեկ-գիշերվա. Օտայի նևուսով աղջիկը այլևս չի քողարկվում դիմահարդարմամբ

27.11.2025
Տարիներ շարունակ Կարլոտա Բերտոտին վախենում էր մարդկանց արձագանքից և ի ծնե ունեցած նշանը թաքցնում էր տոնային կրեմի հաստ շերտի տակ։ Սակայն, մի պահ նա հասկացավ, որ այլևս չի կարող այդպես շարունակել։

Բաժնի բոլոր նյութերը

ՄԵԿ ՏՈՂՈՎ
19-03-2026 10:52
Մյունխենի տնտեսական հետազոտությունների ինստիտուտի (Ifo) տվյալներով՝ շաբաթական առնվազն մեկ օր հեռավար աշխատող զույգերի ծնելիության մակարդակը 14%-ով ավելի բարձր է, քան նրանց, ովքեր ամբողջ աշխատանքային շաբաթն անցկացնում են գրասենյակում։ 
19-03-2026 10:40
Ավստրիացի ինֆլյուենսեր Ստեֆանի Պիպերը, հնարավոր է, կենդանի է եղել, երբ մարդասպանը փորձել է թաքցնել նրա մարմինը՝ այն դնելով ճամպրուկի մեջ և թաղելով, հայտնել են իրավապահ մարմինները։ Քննիչների խոսքով՝ 32-ամյա կինը դեմքի վնասվածքներ է ստացել, որոնք կարող էին առաջանալ ճամպրուկից դուրս գալու փորձի ժամանակ, որը, ըստ էության, դարձել էր նրա դագաղը։ Գրացի դատախազությունը հայտարարել է, որ չի կարելի բացառել, որ Պիպերը կենդանի է եղել, երբ նրան դրել են ճամպրուկի մեջ։
19-03-2026 05:56
Բացահայտվել են այն պատճառները, թե ինչու է Netflix-ը դադարեցրել իր գործընկերությունը Մեգան Մարքլի և նրա As Ever ապրանքանիշի հետ։ Variety-ին ներքին աղբյուրները հայտնել են, որ դրա մեղավորը Մեգանի անհատականությունն է, նրա հեշտությամբ վիրավորվող բնույթը, բիզնեսի էթիկայի վերաբերյալ նրա անհասկանալիությունը և դժվար բնավորությունը։
19-03-2026 03:54
Նիկոլ Քիդմանի և Քիթ Ուրբանի 17-ամյա դուստրը՝ Սանդի Ռոուզը, ծնողների ամուսնալուծությունից հետո անցել է մոր կողմը և հրաժարվում է շփվել հոր հետ: Ուրբանի ընկերները Daily Mail-ին ասել են, որ նա «բացարձակապես ցնցված է», երբ իր ավագ դուստրը մոռացել է հիշատակել նրան Elle Australia-ին տված հարցազրույցում՝ շնորհակալություն հայտնելով մորը՝ Նիկոլ Քիդմանին: Հարցազրույցը տեղի է ունեցել Calvin Klein նորաձևության ցուցադրությանը նրա ելույթից հետո:
19-03-2026 01:03
Բնակարանային աղմկահարույց սկանդալից հետո երգչուհի Լարիսա Դոլինան պնդում է, որ վերադարձել է իր բնականոն կյանքին: Այնուամենայնիվ, դատելով նրա վերջին համերգներից, հանդիսատեսի արձագանքները միանշանակ չեն:
LN-Ը ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է ԿԱՐԴԱԼ
LN -Ը ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է ԴԻՏԵԼ
% ԶԵՂՉԵՐ ԽԱՆՈՒԹՆԵՐՈՒՄ
ՈՒՐ ԳՆԱԼ ԵՐԵԿՈՅԱՆ
ՕԳՏԱԿԱՐ ՀՂՈՒՄՆԵՐ
ՆՈՐԸ ՁԵՐ ԿՅԱՆՔՈՒՄ

Ամսվա աստղագուշակ․ մարտ 2026 թ․

01.03.2026
Մերկուրին հետադարձ շարժման մեջ է լինելու, ու հավանաբար արդեն զգացել եք ազդեցությունը, և մինչև մարտի 20-ը որևէ թեթևացում չի սպասվում։ Իսկ ամիսը սկսվում է լուսնի լրիակատար խավարմամբ (մարտի 3-ին)։ Այնուամենայնիվ, բախտն ու սերը ոչ մի տեղ չեն անհայտանա:

LADYNEWS TV
Քեթի Փերրին թողարկել է նոր երգ և տեսահոլովակ՝ նվիրված Օռլանդո Բլումից ինը տարվա համատեղ կյանքից հետո իր վերջերս բաժանմանը: «Bandaids» վերնագրով երգում 41-ամյա երգչուհին պատմում է իրենց բաժանման պատճառների և սերը փրկելու իր փորձերի մասին:
ՕՐՎԱ ԱՍՏՂԱԳՈՒՇԱԿ

Խոյ
21.03-20.04

Ցուլ
21.04-22.05

Երկվորյակ
23.05-22.06

Խեցգետին
23.06-23.07

Առյուծ
24.07-24.08

Կույս
25.08-23.09

Կշեռք
24.09-23.10

Կարիճ
24.10-22.11

Աղեղնավոր
23.11-22.12

Այծեղջուր
23.12-20.01

Ջրհոս
21.01-19.02

Ձուկ
20.02-20.03
ՇԱԲԱԹՎԱ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾԸ
16.03.2026
Դիտվել է 1092 անգամ
13.03.2026
Դիտվել է 334 անգամ
18.03.2026
Դիտվել է 169 անգամ
19.03.2026
Դիտվել է 156 անգամ

© 2012, LADYNEWS.am
Մեջբերումներ անելիս հղումը (hyperlink) LADYNEWS.am-ին պարտադիր է: Կայքում արտահայտված կարծիքները պարտադիր չէ, որ համընկնեն խմբագրության տեսակետի հետ: Գովազդների բովանդակության համար կայքը պատասխանատվություն չի կրում:

LADYNEWS.am-ի մասին
Հեռ.` +374060445674, +37455545535
Էլ-փոստ` [email protected]
Գովազդ կայքում: Հեռ.՝ +374060445674, +374 55545535
Էլ-փոստ՝ [email protected]

Webmaster