09.11.2022

Սուրճը 21-րդ դարի գլխավոր ըմպելիքն է։ Մենք փնտրում ենք լավագույն օրգանական տեսակը՝ տանը էսպրեսսո պատրաստելու համար, հանդիպում ենք ընկերներին` մի բաժակ կապուչինո խմելու նպատակով, իսկ աշխատանքից առաջ անպայման գնում ենք մեր սիրելի սրճարանը: Տեղանքը և հատիկների բովման աստիճանը բոլորի համար տարբեր են, և միայն մեկ հարց է տասնամյակներ շարունակ համախմբում սուրճի սիրահարներին. որքանո՞վ է օգտակար սուրճ խմելը:

Բարեբախտաբար, գիտնականներն արդեն պատասխանել են այս հարցին։ Սուրճն օգտակար է, բայց պայմանով, որ օրական մի քանի լիտր լատտե չխմեք։ Օպտիմալ չափաբաժինը, որը չի վնասում, կախված է յուրաքանչյուր առանձին երկրի կարգավորող մարմիններից: Դեղերի ռուսական ռեգիստրում ասվում է, որ չափահաս մարդը չպետք է գերազանցի օրական 300 մգ կոֆեինը, ինչը համարժեք է չորս բաժակ թարմ եփած սուրճի: ԱՄՆ-ում և Եվրոպայում թույլատրվում է մի փոքր ավելին՝ 400 մգ։

Սուրճի չափաբաժնի հաշվարկման մեկ այլ մոտեցում էլ կա, որն առաջարկում է Caffeine Informer լուսավորչական նախագիծը: Օգտագործողը կարող է իր քաշը մուտքագրել կայքի հաշվիչում, որից հետո ծրագիրը, ստացված տվյալների հիման վրա, հաշվարկում է սուրճի ըմպելիքների կատարյալ չափաբաժինը։ Այսպես, 54 կգ քաշ ունեցողը, ըստ Caffeine Informer-ի, կարող է խմել 350 մլ երկու կապուչինո՝ առանց օրգանիզմին վնասելու։

Այսինքն՝ սուրճի օգտակարությունը հարաբերական է չափավորության հետ: Էսպրեսսոյի համապատասխան չափաբաժինները դրական են ազդում օրգանիզմի վրա և տալիս են բազմաթիվ առավելություններ։ Ինչպիսիք (և ինչու դեռ ավելի լավ է չչարաշահել կոֆեինը), մենք նկայացնում ենք ստորև:

Օգուտ. սուրճը կանխում է սրտի կաթվածը

Ի տարբերություն ասեկոսեների ու ենթադրությունների՝ սուրճը դրականորեն է ազդում սրտի աշխատանքի վրա, ինչը մեկ անգամ չէ, որ հաստատվել է համաշխարհային ուսումնասիրությունների կողմից։ Վերջիններից մեկի՝ Ավստրալիայի Baker Heart ինստիտուտի կողմից անցկացված արդյունքները հրապարակվել են այս տարվա մարտին։ Գիտնականները պարզել են, որ կոֆեինի օրական փոքր չափաբաժինները նվազեցնում են կորոնար հիվանդության և սրտի անբավարարության, ինչպես նաև ինսուլտի ռիսկը։ Սուրճի ամենադրական ազդեցությունը նկատվել է այն մարդկանց մոտ, ովքեր օրական երկու-երեք բաժակ են խմում (հետազոտողները, ավաղ, չեն նշել բաժակների ծավալը):

Ըստ գիտնականների՝ ամեն ինչ կախված է սուրճի հատիկների բաղադրությունից, որոնք պարունակում են ավելի քան 100 կենսաբանական միացություններ։ Այս նյութերն արգելակում են աղիների կողմից վնասակար ճարպերի կլանումը և արգելափակում առիթմիայի զարգացումը հրահրող ընկալիչները:

Վնաս. սուրճը կախվածություն է առաջացնում

Կոֆեինը հոգեկան խթանիչ է: Այն, ինչպես մյուս հոգեմետ նյութերը, բարձրացնում է արդյունավետությունը, աշխուժացնում և բարելավում տրամադրությունը, բայց առաջացնում է կախվածություն, բարեբախտաբար, ոչ լուրջ: Իրենց տեսքով կոֆեինի մոլեկուլները նման են մարդու ԴՆԹ-ի ակտիվ նյութին՝ ադենոզինին:

Մինչ կոֆեինը ղեկավարում է օրգանիզմը, ադենոզինը շարունակում է կուտակվել և ձեռք բերել նոր ընկալիչներ՝ չխանգարելով մրցակցի աշխատանքին: Այնուամենայնիվ, հենց որ բաց թողնեք սուրճի ընդմիջումը, բոլոր հասանելի ընկալիչներն անմիջապես կզբաղեցվեն ադենոզինով, ինչը թուլություն և քնկոտություն կառաջացնի։ Դա կտևի առավելագույնը մի քանի օր. աստիճանաբար ընկալիչների թիվը կվերադառնա նորմային, ադենոզինի օպտիմալ մակարդակը կվերականգնվի, և սուրճից կախվածության հետևանքները կվերանան։

Օգուտ. Սուրճն օգնում է լյարդին

Խոսքը ակտիվ նյութերի մասին է, որոնք առկա են սուրճի հատիկների մեջ: Առաջինը կոֆեինն է։ Գիտնականները պարզել են, որ այն մարսելու ընթացքում օրգանիզմն արտադրում է պարաքսանտին կոչվող նյութ, որն արգելակում է լյարդի ներսում սպիական հյուսվածքի ձևավորումը և նվազեցնում ֆիբրոզի առաջացման վտանգը։ Սուրճի թթուները կարող են նաև դանդաղեցնել հեպատիտ B-ի առաջընթացը և կանխել ցիռոզի զարգացումը։ Գիտնականներն այս գործառույթները կապում են սուրճի հակաօքսիդանտ հատկությունների հետ:

Վնաս. Սոված ժամանակ սուրճը շաքարախտի տանող ուղիղ ճանապարհ է

Այս հիասթափեցնող եզրակացությունը հանգել են Բաթ բրիտանական համալսարանի ֆիզիոլոգները։ Հետազոտության համաձայն՝ նախաճաշից առաջ սուրճ խմած մարդը՝ հույս ունենալով աշխուժանալ, ուտելուց հետո 50%-ով ավելի շատ գլյուկոզա է արտադրում։ Դա պայմանավորված է նրանով, որ դատարկ ստամոքսին խմած սուրճը խաթարում է նյութափոխանակությունը և արյան շաքարի վերահսկումը։ Միևնույն ժամանակ, որքան ուժեղ է ըմպելիքը, այնքան ավելի լուրջ են հետևանքները, ուստի այն մարդիկ, ովքեր բավականաչափ չեն քնում և եփում են ամենաթունդ սուրճը, նախ պետք է նախաճաշեն։ Հակառակ դեպքում, դուք կարող եք վաստակել շաքարախտ և հրահրել սրտի հիվանդության զարգացում:

Օգուտ. սուրճի սիրահարներն ավելի երկար են ապրում (բայց սա ամբողջությամբ հաստատված չէ)

Այս թեմայով հետազոտություններ են իրականացվել Եվրոպայում և Չինաստանում։ Հունգարացի գիտնականները վերլուծել են երեք խմբի բաժանված 468 հազար կամավորների տվյալները՝ առաջին խումբն ընդհանրապես սուրճ չի խմել, երկրորդը՝ օրական մինչև երեք, իսկ երրորդը՝ երեք և ավելի բաժակ։ Տվյալները ցույց են տվել, որ երկրորդ խմբի մասնակիցների շրջանում մահացության ռիսկն ավելի ցածր է եղել 12%-ով։ Դա բացատրվում է նրանով, որ սուրճի չափավոր չափաբաժինները դրական են ազդում սրտի կառուցվածքի և աշխատանքի վրա։

Այլ տվյալներ է տրամադրվել Գուանչժոուի համալսարանի կողմից, որը վերլուծել է ավելի քան 170,000 փորձարկվողների հաշվետվությունները: Դրանցից հետևում է, որ օրական մինչև 4,5 բաժակ խմած մարդկանց մոտ մահվան վտանգը 29%-ով ցածր է եղել, քան սուրճ չխմածների մոտ։ Համաշխարհային գիտական համայնքում չինական ուսումնասիրությանը սառնասրտորեն վերաբերվեցին, թեև նրանք այն անվանեցին ինտրիգային: Գիտնականների կարծիքով՝ սուրճի սիրահարների կենսունակության պատճառը կարող է լինել հարուստ լինելը՝ նրանք առողջ ապրելակերպ են վարում և պարբերաբար հետազոտություններ են անցնում, ինչի պատճառով էլ ավելի երկար են ապրում։

Վնաս. սուրճը առաջացնում է անհանգստության ախտանիշներ

Սուրճն ինքնին չի կարող անհանգստության խանգարում առաջացնել, սակայն անհանգստության ախտանիշները հաճախ առաջանում են կոֆեինի մեծ չափաբաժինների պատճառով: Ավելին, համաձայն DSM-5-ի հոգեկան խանգարումների ախտորոշման և վիճակագրական ձեռնարկի՝ կոֆեինն արդեն նշված է որպես այս վիճակի պատճառ:

Ամերիկացի գիտնականների կարծիքով՝ օրական 400 մգ-ից ավելի կոֆեին օգտագործած անձն ունենում է ընդհանուր անհանգստություն, սրտի բաբախյուն, գլխացավեր և քրտնարտադրության ավելացում։ Flo medtech հարթակի բժշկական խորհրդատուները նաև նշում են, որ երեխաները, դեռահասները և կանայք, ովքեր խմելու միջոցով ընդունում են հակաբեղմնավորիչներ, «սուրճի անհանգստության» վտանգի տակ են։ COC-երն արգելակում են կոֆեինի արտազատումը օրգանիզմից, ինչը մեծացնում է անհանգստության ախտանիշների առաջացման հավանականությունը:

Օգուտ. սուրճը բարձրացնում է պոտենցիան

Մինչև 2025 թվականը, ըստ գիտնականների կանխատեսումների, աշխարհում 320 միլիոն տղամարդ կբախվի էրեկտիլ դիսֆունկցիայի հետ։ Ֆարմակոլոգիան տեղում չի դոփում և արդեն զբաղվում է խնդրով, սակայն վերջերս հետազոտողները հայտնաբերել են պոտենցիայի մեկ այլ խթանիչ՝ կոֆեինը: Տեխասի համալսարանի գիտնականները վերլուծել են կոֆեինի ընդունումը 3724 տղամարդու մոտ և պարզել հետևյալը. կամավորները, ովքեր օրական օգտագործում էին 85-170 մգ կոֆեին, 42%-ով ավելի քիչ հավանականություն ունեն հայտնվելու պոտենցիայի հետ կապված խնդիրների առջև, ի տարբերություն նրանց, ովքեր սուրճ չեն խմում: Էֆեկտը վերագրվում է նրան, որ կոֆեինը թուլացնում է առնանդամի զարկերակները և մկանային հյուսվածքը՝ պոտենցիալ բարձրացնելով արյան հոսքը:

Աղբյուր' LADYNEWS.am

Դիտվել է 6833 անգամ

Читать на русском

04.03.2026
Բոլորս ասում ենք, որ առողջ ապրելակերպ ենք վարում։ Բայց արդյոք դա իսկապե՞ս այդպես է։

29.01.2026
Բոտուլինային տոքսինային թերապիան տարածված միջամտություն է, որը ներառում է բոտուլինային տոքսինի ներարկում մաշկի մեջ։

15.01.2026
Շատերն են գանգատվում, որ իրենց հիշողությունը թուլանում է։ Եվ պարտադիր չէ, որ դա պայմանավորված լինի տարիքով, հնարավոր է նաև՝ պատճառը առօրյա սովորությունները լինեն։

12.12.2025
Կա միֆ, որ սեռական ակտիվությունը տարիքի հետ անպայմանորեն նվազում է: Պարզվում է, որ այս պնդումը բավարար ապացույցներով չի հիմնավորված:

14.11.2025
Ֆիթնես մարզիչները բացատրում են, թե ինչու է դա բավական, որպեսզի ձեր մարմինն արդեն իսկ ձեզ շնորհակալություն հայտնի։

04.11.2025
Այսօր մաստէկտոմիան դաժան իրականություն է դառնում շատ կանանց համար՝ անկախ նրանց մասնագիտությունից, կենսակերպից կամ ֆինանսական վիճակից: Հնարավո՞ր է արդյոք այս գործընթացը շրջել: