Рус. Հայ.
ՀՈԳԵԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Անընդհատ քննադատու՞մ եք ինքներդ ձեզ: Հոգեբանները բացատրել են, թե ինչու է դա վտանգավոր

11.10.2023

Որտեղի՞ց է գալիս այս ներքին քննադատը, որը երբեք չի հոգնում կրկնել այն, ինչը մենք չենք ավարտել, որտեղ ենք սխալներ թույլ տվել և ինչ արդյունքների դեռ չենք հասել: Ահա թե այս դրսևորումն ինչպես են բացատրում հոգեբանները։

Ինչո՞ւ ենք մենք ինքներս մեզ արժեզրկում

Ինքնընկալման հիմնական գործոնն այն միջավայրն է, որում մենք հայտնվել ենք՝ ծնողները և մեզ շրջապատող մարդիկ: Այստեղից է, որ մենք պատկերացում ենք կազմում մեր մասին։ Եվ երբեմն դա լիովին սխալ է:

Օրինակ՝ վերադառնանք դպրոցական տարիներ։ Պատկերացնենք, որ աշակերտն իր օրագրում երկու գնահատական է բերել՝ գերազանց և բավարար։ Ծնողները, ամենայն հավանականությամբ, նույնիսկ ուշադրություն չեն դարձնի գերազանց գնահատականին, բայց վատը կնկատեն։ Վատագույն դեպքում երեխային կսաստեն, լավագույն դեպքում՝ միասին ուղիներ կփնտրեն իրավիճակը շտկելու համար։

Երեխան, ենթագիտակցական մակարդակում, այս կանոններն ընկալում է որպես միակ ճիշտ որոշում։ Ավելին, ավագ սերնդի ներգրավվածությունը ամենակարեւորն է, որ ունենք մինչեւ 7-11 տարեկանը։ Եվ եթե մեծահասակները նախատելիս, քննադատելիս և պատժելիս ավելի շատ էմոցիաներ են ցուցաբերել, ապա հենց սա է դառնում գոյատևման հիմնական ռազմավարությունը: Մենք այն հասցնում ենք մինչև հասուն տարիք. մեր ծնողներն արդեն առանձին են ապրում և այլ կերպ են շփվում մեզ հետ, բայց ներսում քննադատը շարունակում է խոսել։

Կարո՞ղ է ինքնաքննադատությունը դրական ազդեցություն ունենալ

Մյուս կողմից, կան բազմաթիվ հաջողակ մարդկանց օրինակներ, ովքեր ինքնաքննադատության շնորհիվ էլ ավելի լավն են դարձել։ Նրանք չեն կարող կանգ առնել ձեռքներումների վրա՝ շունչ քաշելու և իրենց գովաբանելու համար, այլ անընդհատ ավելի ու ավելի հեռուն են գնում։ Դրանից էլ գալիս է հաջողությունը, համբավը և ճանաչվածությունը:

Սակայն, եթե խոսենք այս մարդկանց հետ, դժվար թե նկատենք, որ նրանք երջանիկ են։ Ի վերջո, յուրաքանչյուրի ներսում կա «բավարար չէ, ավելին է պետք» զգացումը, և դրա հետ մեկտեղ՝ սեփական անձի ոչ համարժեք ընկալումն ու կատարված աշխատանքի արդյունքը վայելելու անկարողությունը: Շատերը կարծում են, որ ավելիին հասնելով՝ կանգ կառնեն և կգոհանան իրենցով։ Ցավոք՝ ոչ։

Ինչ անել?

600x400

Հոգեբաններն առաջարկում են ինքնօգնության երեք ռազմավարություն։

Առաջին քայլն այն է, որ սկսեք նկատել ձեր ներքին քննադատին: Շատերը, արժեզրկելով իրենց ձեռքբերումները, դրանք չեն էլ նկատում։ Իսկ ոմանք նույնիսկ կարծում են, որ դա լավ արդյունքների հասնելու միակ ճանապարհն է։ Ընդ որում, ինքնաքննադատությունը կարող է արդյունավետ լինել միայն մինչև 25 տարեկանը, քանի դեռ մեր հոգեկանը ձևավորման փուլում է։ Հետո դա ավելի շատ խանգարում է, քան օգնում:

Երկրորդ քայլը ձեր մտքերի հետ աշխատելն է: Դա անելու համար արժե հասկանալ, որ քննադատը քո մի մասն է միայն, այլ ոչ թե ամբողջը։ Սովորեք ճանաչել իրականությունը և ձեր քննադատական մասին դիմակայել փաստերով, այլ ոչ թե ձեր մասին երևակայություններով:

Օրինակ՝ ձեր ներքին քննադատն ասում է. «Ուրիշներն այնքան բան են անում, իսկ դու պառկել ու ոչնչի չես հասնի»։ Վիճել այս փաստի հետ՝ նշանակում է կոնֆլիկտի մեջ մտնել ինքդ ձեզ հետ։ Սա չարժե անել։ Ավելի լավ է նախ ընդունել փաստը, ապա դրա վրա մանրամասներ ավելացնել։

Ահա կատարյալ պատասխանը. «Ուրիշներն այնքան շատ բան են անում, իսկ ես պարկած եմ: Այո, հիմա այդպես է։ Բայց միայն այն պատճառով, որ վերջին մեկուկես շաբաթում ես մեծ ծանրաբեռնվածություն եմ ունեցել։ Այսօր ես վերականգնվում եմ, իսկ վաղը կսկսեմ նոր ձեռնարկումներ, իմ ժամանակացույցն արդեն կազմված է»։

Երրորդ քայլը ձեր դրական կողմերը նկատելն է։ Մտածեք, թե ինչ հատկություններ են օգնում ձեր «ես»-ի կայացմանը, աճել և զարգանալ: Փորձեք կենտրոնանալ դրանց վրա և նկատել ավելի շատ դրական կողմեր։

Ի դեպ, կան մի շարք հետազոտություններ, որոնք ցույց են տալիս, որ խրախուսման արդյունավետությունը շատ անգամ ավելի բարձր է, քան քննադատությունն ու պատժելը։ Այսինքն, եթե դուք չեք գովում ձեզ ձեր ձեռքբերումների համար, ապա ձեր մոտիվացիան ամեն անգամ կընկնի, և ձեր անհանգստությունը կաճի:

Աղբյուր` LADYNEWS.am

Դիտվել է 5321 անգամ

Читать на русском

ՄԵԿՆԱԲԱՆԵԼ

Ձեր անունը: *
Ձեր էլ. հասցեն: *
Մեկնաբանությունը: *

Կին–հրավառություն. ինչու է այս տեսակը գրավում ուժեղ սեռի ներկայացուցիչներին

27.02.2026
Կին չէ, այլ մի կրակ։ Երբ տղամարդն այսպես է արտահայտվում նոր ծանոթուհու, մշտական զուգընկերուհու կամ իր կնոջ մասին, դա միշտ ընկալվում է որպես բարձրագույն կարգի հաճոյախոսություն։

Ցավոտ հարց. 3 կարևոր փաստ դավաճանության մասին

06.02.2026
Ինչո՞ւ ենք մենք դավաճանում, և ինչո՞ւ են դավաճանում մեզ։ Եվ ամենակարևորը՝ որքա՞ն է հավանականությունը, որ դա տեղի ունենա ձեր հարաբերություններում։

25 արտահայտություն, որոնք պետք է կարդա յուրաքանչյուր կին

07.01.2026
Տեղին է ծանոթանալ հանրահայտ գործիչների՝ կանանց բնութագրող հիշարժան արտահայտություններին։

Ինչպես ճանաչել խելացի մարդուն. 6 նշան

09.12.2025
Այս նուրբ բացահայտիչների օգնությամբ դուք կարող եք «ճանաչել» մտավոր բարձր կարողություններով մարդուն՝ առանց նրա դիպլոմին նայելու։

Վտանգավոր կապեր. կենդանակերպի նշաններ, որոնք հակված են սիրահարվել իրենց զուգընկերոջ ընկերներին

19.11.2025
Հաճախ, մեկ ուրիշի սիրահարվելը սկսվում է, երբ ուշադրության, նորույթի կամ մտերմության պակաս կա։ Իսկ այս նշանների մոտ դա բավականին հաճախ է պատահում։

Ինչպես սեր ներգրավել ձեր կյանք. փորձված եղանակներ

31.10.2025
Նույնիսկ լիակատար ցինիկները, մոլի կարիերիստները և պրագմատիկ անհատները, որոնք խուսափում են սենտիմենտալությունից, ձգտում են մտերմության: Ինչպե՞ս կարող եք սեր ներգրավել ձեր կյանք:

Բաժնի բոլոր նյութերը

ՄԵԿ ՏՈՂՈՎ
16-03-2026 08:54
Նոր հետազոտությունը ցույց է տվել, որ կանեփով սուր թունավորումը կարող է խաթարել մարդու հիշողության համակարգերի մեծ մասը։ Գիտնականները պարզել են, որ տետրահիդրոկանաբինոլ (ՏՀԿ) հոգեակտիվ բաղադրիչի ազդեցությունն անդրադառնում է ոչ միայն պարզ մտապահման, այլև առօրյա կյանքում կիրառվող մի շարք ճանաչողական գործընթացների վրա, օրինակ՝ ապագա անելիքները հիշելու, զրույցներին հետևելու կամ տեղեկատվության աղբյուրը որոշելու կարողության։
16-03-2026 08:51
Աշխարհի առաջին ռակետ Արինա Սաբալենկան նվաճեց ԱՄՆ-ի Ինդիան Ուելս քաղաքում անցկացված WTA-1000 մրցաշարի հաղթողի տիտղոսը։ Եզրափակիչում Բելառուսի ներկայացուցիչը 3:6, 6:3, 7:6 (8:6) հաշվով պարտության մատնեց աշխարհի երրորդ ռակետ, Ղազախստանի ներկայացուցիչ Ելենա Ռիբակինային։ Արինա Սաբալենկան նվաճեց 23-րդ տիտղոսը կարիերայում։
13-03-2026 10:35
Առողջ սննդակարգը կարող է մի քանի տարով երկարացնել կյանքը՝ անկախ գենետիկ նախատրամադրվածությունից կամ սեռից, ասվում է Չինաստանի Հուաչժոնգի գիտության և տեխնոլոգիայի համալսարանի գիտնականների կողմից Science Advances-ում հրապարակված ուսումնասիրության մեջ։ «Առողջ սննդի այլընտրանքային ինդեքսին, միջերկրածովյան և բուսական սննդակարգին, ինչպես նաև հիպերտոնիան կանխող և շաքարախտի ռիսկը նվազեցնող սննդակարգերին հետևելը հանգեցրել է ընդհանուր մահացության նվազմանը և կյանքի տևողության երկարացմանը»,- նշվում է հոդվածում։
13-03-2026 10:23
Քիմ Քարդաշյանը և նրա մայրը՝ Քրիս Ջենները, հերքել են 2007 թվականի հայտնի սեքս-տեսանյութի հետ կապված վաղուց ի վեր եղած մեղադրանքները։ Դատական նոր փաստաթղթերում նրանք պնդում են, որ երգիչ և հեռուստահաղորդավար Ռեյ Ջեյի պնդումները, թե ընտանիքը կազմակերպել է տեսագրության հրապարակումը՝ ճանաչում ձեռք բերելու համար, «բացարձակապես կեղծ են»։
13-03-2026 07:32
Աշխարհի առաջին ռակետ Արինա Սաբալենկան դուրս եկավ ԱՄՆ-ի Ինդիան Ուելս քաղաքում անցկացվող WTA-1000 մրցաշարի կիսաեզրափակիչ։ Բելառուսի ներկայացուցիչը 7:6 (7:0), 6:4 հաշվով հաղթեց աշխարհի 10-րդ ռակետ, Կանադայի ներկայացուցիչ Վիկտորյա Մբոկոյին։ Կիսաեզրափակիչում Սաբելենկայի մրցակիցը կլինի չեխ Լինդա Նոսկովայի եւ ավստրալացի Թալյա Գիբսոնի դիմակայության հաղթողը։
LN-Ը ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է ԿԱՐԴԱԼ
LN -Ը ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է ԴԻՏԵԼ
% ԶԵՂՉԵՐ ԽԱՆՈՒԹՆԵՐՈՒՄ
ՈՒՐ ԳՆԱԼ ԵՐԵԿՈՅԱՆ
ՕԳՏԱԿԱՐ ՀՂՈՒՄՆԵՐ
ՆՈՐԸ ՁԵՐ ԿՅԱՆՔՈՒՄ

Ամսվա աստղագուշակ․ մարտ 2026 թ․

01.03.2026
Մերկուրին հետադարձ շարժման մեջ է լինելու, ու հավանաբար արդեն զգացել եք ազդեցությունը, և մինչև մարտի 20-ը որևէ թեթևացում չի սպասվում։ Իսկ ամիսը սկսվում է լուսնի լրիակատար խավարմամբ (մարտի 3-ին)։ Այնուամենայնիվ, բախտն ու սերը ոչ մի տեղ չեն անհայտանա:

LADYNEWS TV
Քեթի Փերրին թողարկել է նոր երգ և տեսահոլովակ՝ նվիրված Օռլանդո Բլումից ինը տարվա համատեղ կյանքից հետո իր վերջերս բաժանմանը: «Bandaids» վերնագրով երգում 41-ամյա երգչուհին պատմում է իրենց բաժանման պատճառների և սերը փրկելու իր փորձերի մասին:
ՕՐՎԱ ԱՍՏՂԱԳՈՒՇԱԿ

Խոյ
21.03-20.04

Ցուլ
21.04-22.05

Երկվորյակ
23.05-22.06

Խեցգետին
23.06-23.07

Առյուծ
24.07-24.08

Կույս
25.08-23.09

Կշեռք
24.09-23.10

Կարիճ
24.10-22.11

Աղեղնավոր
23.11-22.12

Այծեղջուր
23.12-20.01

Ջրհոս
21.01-19.02

Ձուկ
20.02-20.03
ՇԱԲԱԹՎԱ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾԸ
16.03.2026
Դիտվել է 503 անգամ
10.03.2026
Դիտվել է 328 անգամ
11.03.2026
Դիտվել է 300 անգամ
12.03.2026
Դիտվել է 272 անգամ
13.03.2026
Դիտվել է 235 անգամ

© 2012, LADYNEWS.am
Մեջբերումներ անելիս հղումը (hyperlink) LADYNEWS.am-ին պարտադիր է: Կայքում արտահայտված կարծիքները պարտադիր չէ, որ համընկնեն խմբագրության տեսակետի հետ: Գովազդների բովանդակության համար կայքը պատասխանատվություն չի կրում:

LADYNEWS.am-ի մասին
Հեռ.` +374060445674, +37455545535
Էլ-փոստ` [email protected]
Գովազդ կայքում: Հեռ.՝ +374060445674, +374 55545535
Էլ-փոստ՝ [email protected]

Webmaster