23.01.2013

Հատկապես ձմռան ցուրտ օրերին, երբ չենք կարողանում ստիպել մեզ տնից դուրս գալ, հին ու բարի ավանդույթով՝ մեր հավատարիմ ընկերը դառնում է գիրքը: Հետաքրքիր գրականության հետ կարելի է շատ օգտակար ժամանակ անցկացնել: Այս հարցում LN-ի ընթերցողներին կօգնեն ընթերցասեր հայտնիները: Պարզեք, թե ինչ գրքեր են կարդում հայ հայտնիները և  ինչ գրքեր ոն խորհուրդ տալիս կարդալ LN-ի ընթերցողներին:

Նարինե Դովլաթյանի կարծիքով՝ կան որոշ գրքեր, որոնք ընթերցելն ուղղակի  պարտադիր է.  «Ընդհանուր առմամբ ամեն մեկն ինքն է գտնում իր գիրքը: Այն գիրքը, որն ինձ շատ բան է տվել, հնարավոր է մեկ ուրիշին ոչինչ չասի»: 

Նարինեի սիրելի գրքերի ցանկում են Շերլոկ Հոլմսի մասին պատմությունները, Ջեկ Լոնդոնի «Ծովագայլը», բայց ամենասիրելին Չարլի Չապլինի ինքնակենսագրականն է: «Կարդացողներից շատերը երևի թե տպավորված են հենց Չապլինի նամակով, որը գրել էր իր աղջկան: Բայց ինձ շատ բան է տվել ամբողջ գիրքը, ոչ միայն նամակը: Գրեթե ամեն էջի վրա մատիտով նշումներ եմ արել և հաճախ վերընթերցում եմ դրանք»: Նարինեն չի սիրում, երբ գրքի էջերը ծալում են կամ գիրչով նշումներ անում: Այս օրերին Նարինե Դովլաթյանը պոեզիայով է տարված` Համո Սահյան, Վահան Տերյան: «Պարույր Սեվակի պոեզիան միշտ եմ կարդում»:

Արթուր Աբրահամը  LN-ի ընթերցողներին խորհուրդ է տալիս կարդալ Ալբերտ Քամյուի, Գաբրիել Գարսիա Մարկեսի, Էրիխ Մարիա Ռեմարկի, Վլադիմիր Նաբոկովի, Վիլյամ Սարոյանի պատմվածքներն ու վեպերը: Իսկ պոեզիայից Արթուրը խորհուրդ է տալիս հատկապես Վահան Թեքեյանի, Եղիշե Չարենցի, Իոսիֆ Բրոդսկու ստեղծագործությունները:

«Դժվար է ասել, թե որն է իմ ամենասիրելի գիրքը, քանի որ մեկը չէ, այլ շատ են: Ամեն դեպքում մեկը նշեմ` Գաբրիել Գարսիա Մարկեսի «100 տարվա մենություն» վեպը: Ահա ինձ համար մի սիրելի դրվագ Մարկեսի այդ գործից. «Խոսե Արկադիո Բուենդիան նախ իր ընտանիքում, ապա քաղաքում գործի դրեց որդու հայտնագործությունը: Վրձինը թանաքի մեջ թաթախելով, նա պիտակներ գրեց տան բոլոր առարկաների համար՝ «սեղան», «աթոռ», «ժամացույց», «դուռ», «պատ», «մահճակալ», «կաթսա»: Հետո փարախ գնաց ու դաշտ ու պիտակավորեց կենդանիները, թռչունները, բույսերը՝ «կով», «այծ», «խոզ», «հավ», «մանիոկա», «բանան»: Աստիճանաբար ուսումնասիրելով մոռացման անսահման տեսակները` մարդիկ հասկացան, որ կգա մի օր, երբ իրենք մակագրությամբ կճանաչեն առարկան, սակայն չեն կարողանա հիշել դրա կիրառումը: Ամեն ինչ ավելի խճճվեց:
«Սա կով է, որին պետք է կթել ամեն առավոտ, որպեսզի կաթ ունենաս, իսկ կաթը պետք է եռացնել, որպեսզի խառնես սուրճի հետ ու ստանաս կաթով սուրճ»:
Կովի վզից կախված այս հայտարարությունն էլ երևի բավական է պատկերացում կազմելու համար, թե ինչպես էին Մակոնդոյի բնակիչները պայքարում հիշողության կորստի դեմ:
Ահա այսպես ապրում էին նրանք իրենցից մշտապես փախչող իրականության մեջ, որը դեռևս կարճ ժամանակով հնարավոր էր պահել, բայց որն անխուսափելի էր ու վերջնականապես պիտի անհետանար, հենց մոռացվեր տառերի նշանակությունը»: Արթուր Աբրահամը մարզական հավաքների ժամանակ, պարապմունքներից հետո միշտ ընթերցում է. «Իսկ այս օրերին սկսել եմ  կարդալ գերմանացի գրող Հերման Հեսսեի «Տափաստանի գայլը» վեպը: Ի դեպ իմ նշած արտասահմանյան հեղինակների գործերը թարգմանված են հայերեն»:

Աստղիկ Սաֆարյանը խորհուրդ է տալիս. «Ժամանակ առ ժամանակ պետք է կարդալ Պուշկինի «Ոսկե ձկնիկ»-ը, որպեսզի անկուշտ ագահության հիվանդությունից ինքներս մեզ հեռու պահենք, և Շեքսպիրի «Օթելլոն» , որպեսզի զգույշ լինենք մերօրյա բոլոր յագոներից:  Այն, ինչ գրվել է անցյալում, ներկա է նաև մեր օրերում, պարզապես այլ մարդկանց կերպարներով և այլ իրավիճակներում»:

Աստղիկի ամենասիրելի գիրքը քրոջ` Համեստ Սաֆարյանի «Ուրբաթ 13» գործն է, որը բաղկացած է մի քանի յուրահատուկ և խորը պատմվածքներից: Վերջին գիրքը, որ կարդացել է Աստղիկը, Պուշկինի «Կապիտանի աղջիկ»-ն է: «Այս գրքից իմ մեջ հատկապես տպավորվել է  հերոսի` Պյոտր Գրինյովի զուսպ, ուժեղ, հանդարտ, չնայած որ երիտասարդ, բայց բավականին հասուն և տղամարդկային կերպարը: Նա պատահաբար, անշահախնդրորեն լավություն է անում մեկին, որը որոշ ժամանակ անց, դառնալով դաժան կառավարիչ, խնայում է միայն Պյոտրի կյանքը իր երբեմնի արած լավության համար»:

Աստղիկը ցավով է նշում, որ դասերի խիստ գրաֆիկի պատճառով այդքան ժամանակ չի ունենում գեղարվեստական գրքեր կարդալու, բայց քնելուց առաջ կարդում է բանաստեղծություններ:  «Ես ավելի շատ բանաստեղծությունների սիրահար եմ: Հիմա էլ կարդում եմ Ավետիք Իսահակյանի  ստեղծագործություններից, ինչպես նաև պապիկիս` Մովսես Յախշունցի վերջին` «Երկնամերձ երկիր» ստեղծագործությունների ընտրանին»: Ի դեպ, Աստղիկը հավելեց, որ  հենց պապիկի ստեղծագործություններից շատերն էլ ոգեշնչում են իրեն նոր երգեր գրելիս:

Հրանտ Թոխատյանի  կարդացած վերջին գիրքը Կոնստանտին Ստանիսլավսկու «Դերասանի աշխատանքն իր վրա» գործն է: «Տպավորիչ է ամբողջ գիրքը: Դա քրեստոմատիա է դերասանի համար: Երիտասարդներին խորհուրդ կտայի կարդալ Ալեքսանդր Դյումայի «Երեք հրացանակիրները»:

  Իսկ հիմա Հրանտ Թոխատյանն ընթերցում է Գարսիա Մարկեսի «100 տարվա մենություն» գիրքը: «Բոլոր ժամանակներում էլ եղել է և ընթերցասեր երիտասարդություն, և ոչ ընթերցասեր: Ճիշտ է, մեր ժամանակ ավելի քիչ տոկոս էին կազմում ոչ ընթերցասեր երիտասարդները, քան այսօր: Բայց հիմա դուք ունեք համակարգիչ: Ձեր արհեստական ինտելեկտն եք  կարողանում զարգացնել, ցավոք սրտի»:

Սուրեն Առուստամյանը պատմական գրքերի սիրահար է: «Առհասարակ սիրում եմ այնպիսի գրքեր, որոնք հետք կթողնեն և ուղեցույց կլինեն հետագայում: Սիրում եմ կարդալ լեգենդառ մարդկանց մասին, նրանց կենսագրությունը: Այդ ամենն ուսումնասիրելով, անշուշտ շատ բան ես սովորում»: 

Սուրենի ամենասիրած գրքերից մեկը Լև Տոլստոյի «Պատերազմ և խաղաղություն» երկհատորյա ստեղծագործությունն է: «Շատ հետաքրքիր են նկարագրված պատերազմին վերաբերով դրվագները: Երբ կարդում ես, թվում է, թե մասնակից ես այդ ամենին: Նկարագրվում է զինվորների հերոսական պայքարը: Քանի որ բնույթով ռոմանտիկ մարդ եմ, շատ եմ սիրում Շեքսպիրի ստեղծագործությունները, սոնետները»:  Հիմա Սուրենն ընթերցում է և մեզ էլ խորհուրդ է տալիս ընթերցել Վալենտին Զորինի «Ամերիկայի չթագադրված թագավորներ» գիրքը:

Հաղորդավարուհի Լուսինե Բադալյանը խորհուրդ է տալիս առհասարակ շատ կարդալ, քանի որ այն հաճույքը, որ կարելի է գիրք կարդալուց ստանալ, անփոխարինելի է: «Գրքերը պետք է կարդալ ըստ տարիքի և նախասիրությունների: Պատանիներին խորհուրդ կտամ արկածային գրականություն կարդալ` Դյումա, Ժյուլ Վերն, ռոմանտիկ ներաշխարհով մարդիկ թող կարդան Ռեմարկ, Սոմերսեթ Մոյեմ, Գի դե Մոպասան»:

Հետաքրքրասերներին Լուլուն առաջարկում է պատմավեպեր կարդալ, հատկապես մեր հայկական պատմավեպերը, որոնք շատ հետարքիր են՝ ըստ նրա, Դեն Բրաունի «Կոդ Դա Վինչի»-ն: «Որքան էլ  ասեն, որ անհետաքրքիր է, բայց ես սիրում եմ Պաուլո Կոելիոյի փիլիսոփայությունը: Ինձ շատ հոգեհարազատ է, միշտ մի բան կգտնեմ նրա գրվածքներում, որ մտածելու տեղիք կտա: Գարսիա Մարկեսի մտքի ուղությունն եմ շատ սիրում»:   Լուլուի սիրելի գրքերի շարքում են նաև Խարուկի Մուրակամիի «Ոչխարների որս»-ը, Ռեմարկի «Կյանք՝ հատուցումով» գործերը: «Ես յուրաքանչյուր գրքից էլ մի բան սովորում եմ. Կոելիոյի «Ալքիմիկոս»-ից սովորեցի չվախենալ երազելուց»,- ասում է Լուսինեն: Հիմա նա մեծ հաճույքով ընթերցում է Մուրացանի «Գևորգ Մարզպետունի» պատմավեպը: «Սիրո, դավաճանության, կամքի ուժի, հայրենասիրության, իմաստության մասին հրաշք ստեղծագործություն է»:

DJ Վակցինան խորհուրդ է տալիս կարդալ փիլիսոփա Օշոյի բոլոր գրքերը: «Իմ ամենասիրելի գիրքը  Սթիվեն Հոկինգի «Ժամանակի համառոտ պատմությունը»  ստեղծագործությունն է»:

Իսկ այն հարցին, թե հատկապես ինչն է տպավորվել այդ գրքից, Արուսիկը պատասխանում է. «Տպավորվել են հատկապես այս խոսքերը. «Գիտությունը, ըստ երևույթին, բացահայտել է բոլոր այն կանոնները, որոնք մեղքերի սահմանում են, որոնք, հիմնվելով անորոշության սկզբունքի վրա, թույլ են տալիս կանխորոշել, թե ինչպես Երկիրը կփոխվի ժամանակի ընթացքում, եթե հայտնի է նրա վիճակը կոնկրետ ժամանակամիջոցում: Հնարավոր է, որ այդ կանոնները տրված են Աստծո կողմից, բայց այն ժամանակներից Նա, ամենայն հավանականությամբ, թողնում է զարգանալ համապատասխան մարդկանց, և այժմ չի խառնվում նրանց կյանքին»: Իսկ հիմա Արուսիկը կարդում է Բերնարդ Վերբերի «Բացարձակ և հարաբերական գիտելիքների հանրագիտարան»-ը:

Առաջին լուսանկարում՝ Նարինե Դովլաթյան

Հեղինակ` Նելլի Ղարիբյան

Աղբյուր` LADYNEWS.am

Դիտվել է 22897 անգամ

20.10.2026
40 տարեկանից սկսած՝ շատ մարդիկ զգում են, որ իրենց կյանքում ոչինչ չի փոխվել. նրանք նույնն են ուտում, մարզվում են, բայց քաշը չեն կորցնում նույնքան հեշտությամբ, որքան նախկինում։

08.10.2026
Կան երանգներ, որոնք, կարծես, լուսավորում են դեմքը ներսից. մաշկի երանգը դառնում է ավելի միատարր, աչքերը՝ ավելի արտահայտիչ, իսկ ամբողջ կերպարը՝ ավելի թարմ։ Բայց այդ կատարյալ գույնը գտնելու համար պարտադիր չէ ոճաբանի հետ հանդիպում նշանակել։

28.07.2026
Ներկայացնում ենք դդմիկը սառեցնելու չորս եղանակ, որոնք այս ամառային բանջարեղենը ցանկացած ժամանակ կվերածեն լիարժեք, պատրաստի ուտեստի:

03.07.2026
Կարևոր է հիշել, որ յուրաքանչյուր օրգանիզմ անհատական է, և այն, ինչ օգնում է մեկին, կարող է չհամապատասխանել մյուսին։

18.06.2026
Եթե նկատում եք այս նշաններից որևէ մեկը, ապա ձեր մաշկը տաք ամիսներին հատուկ խնամքի կարիք ունի։

29.05.2026
Հաճախ հենց բարձն է ամենամեծ ազդեցությունն ունենում պարանոցի դիրքի, քնի որակի, առավոտյան գլխացավերի և հոգնածության վրա։