26.12.2012

Սեռակրթության խնդիրների, սեռական դաստիարակության և շատերին հուզող այլ խնդիրների մասին  LN-ն  զրուցեց ԵՊԲՀ սեքսոպաթոլոգիայի կլինիկայի բժիշկ-սեքսոպաթոլոգ Վրեժ Շահրամանյանի հետ:

-Պարոն Շահրամանյան, Ձեր հրապարակումներից մեկում նշել եք' հայ երիտասարդների շրջանում պոռնոն շատ տարածված է, քանի որ, սեռական դաստիարակություն չստանալով ընտանիքում, երեխան փորձում է ինֆորմացվել այլ աղբյուրներից: Սա ավելի շատ հայ աջիկների՞ն է վերաբերում, թե՞ տղաներին:

-Խոսքը, իհարկե, ավելի շատ տղաների, մասնավորապես, դեռահասների և պատանիների մասին է, քանի որ վերջիններիս սեռական զարգացումը համեմատաբար ավելի բուռն է ընթանում: Ինչպես գիտեք, ըստ «Google Trends» ծառայության կողմից հրապարակված տվյալների՝ լատինատառ «porno» բառի որոնման հաճախականությամբ Հայաստանը 2004 թվականից ի վեր առաջին տեղն է գրավում համացանցի որոնողական համակարգում: Գաղտնիք չէ, որ նման կայքերի այցելուների մեծամասնությունը կազմում են դեռահասները:

-Սա ինչի՞ հետևանք է եւ ինչի՞ կարող է հանգեցնել:

-Մինչ Հայաստանում պայքարում են հեռուստատեսությամբ էրոտիկայի և բռնության ցուցադրման դեմ, հայաստանցիները «տպավորիչ» արդյունքներ են գրանցում համացանցով ոչ թե էրոտիկ, այլ բացահայտ պոռնոգրաֆիկ կայքեր այցելելով: Մեր երկրում ստույգ վիճակագրական տվյալներ չկան այն մասին, թե դեռահասների քանի տոկոսն է այցելում «չափահասների համար» նախատեսված կայքեր: Սակայն Google-ի տվյալներից դատելով' կարելի է ասել, որ յուրաքանչյուր ոք, անկախ սեռից, ով ունի համացանցում գտնվելու հնարավորություն, գոնե մեկ անգամ որոնել է պոռնոգրաֆիկ բովանդակությամբ նյութեր: Պոռնոկայքերը ստեղծում են անգիտակացական սեռական կոմպլեքսներ, անիրական սեռական սպասումներ, սեռական միֆեր: Սեռական հարաբերությունը նսեմացվում է մինչև զուտ սեռական ակտ լինելու մակարդակի, որտեղ ամենաէականը առնանդամի պնդության աստիճանն է, սեռական հարաբերության տևողությունը կամ կնոջ օրգազմը ու դրա քանակությունը: Մինչդեռ սեռական առողջությունը ենթադրում է իրական, փոխադարձ մարդկային հարաբերություն, որը հարստացնում է անձի ներաշխարհը, նպաստում նրա ինքնառեալիզացիային և ընդհանուր առողջության ամրապնդմանը:

-Ի՞նչ կասեք այն մասին, որ հայ տղամարդկանց մի անազատ հատված սեռական դաստիարակություն ստացած և այդ իմաստով տեղեկացված կնոջը չի դիտարկում որպես պոտենցիալ հարսնացուի, քանի որ «հայ աղջիկը պիտի համեստ լինի» սկզբունքը դեռ չի վերացել:

-Ժամանակի ընթացքում հայացքները փոխվում են, այդ կարծրատիպերը՝ նույնպես: Սեռական կյանքի այբուբենին ծանոթ լինելը բնավ չի նշանակում ցոփ ու շվայտ կյանքով ապրել: Անկողնային հարցերում թե՛ տղամարդը, թե՛ կինը պարտավոր են գրագետ լինել:

-Փաստ է, որ շատ հայ տղամարդիկ ընտանիքի պատերից դուրս են փնտրում իրենց սեքսուալ կարիքների բավարարումը, քանի որ կանանց այլևս չեն դիտարկում այդ համատեքստում: Ինչո՞ւ է այդպես. տղամարդի՞կ են ավելի ցանկասեր, թե՞ կանայք չեն կարողանում գրավել սեփական ամուսնուն: Ինչպե՞ս հաղթահարել ու լուծել այսպիսի խնդիրը ընտանիքի ներսում:

-Ամենատարածված պատճառը այն է, որ շատ դեպքերում տղամարդը տանը՝ անկողնում, կնոջից չի ստանում այն, ինչը իրեն լիարժեք կբավարեր: Հետևաբար, սկսում է փնտրել դրսում: Հարցին հնարավոր չէ միանշանակ պատասխանել: Եթե տասը տարբեր տղամարդկանց հարցնեն, թե ինչն է իրենց ստիպում դավաճանել, նրանք կտան տասը տարբեր պատասխաններ: Ընդհանրապես, ցանկացած տղամարդ էլ կարող է դավաճանել, սակայն կարելի է առանձնացնել դավաճանությանը հակված տղամարդկանց մի քանի տեսակ: Տղամարդկանց մի մասը դիմում է այդ քայլին, քանի որ շատ վաղ ամուսնանալով չի հասցրել մի լավ «ման գալ»: Իսկ հիմա, երբ արդեն «հասունացել է», ավելի ինքնավստահ է, սկսել է լրացնել երիտասարդության բացերը' «ման գալ» գեղեցիկ աղջիկների հետևից: Կան տղամարդիկ էլ, որ կարծում են' անձնագրում ամուսնության կնիքը չի կարող սահմանափակել ազատությունը. այն միայն հավաստում է, որ կինն իր սեփականությունն է, և ինքը կարող է վերաբերվել նրան այնպես, ինչպես ցանկանում է: Նա չի թաքցնում իր կապերը, ավելին' հաճախ ցուցադրաբար պատմում է դրանց մասին, գլուխ է գովում և դրանք համարում է իր տղամարդկության ապացույցը: Կան տղամարդիկ, որ ընտանեկան հարաբերություններն այնքան էլ վատ չեն, որպեսզի դրանց վերջ դնի, բայց այդքան էլ լավ չեն, որ շարունակի: Եվ եթե ընտրի բաժանումը, նրան կսկսի տանջել խղճի խայթը: Ուստի նա որոշում է բացահայտ դավաճանել, որպեսզի կինն իմանա նրա արկածների մասին և առաջինը լքի իրեն: Այլ տարբերակ է, որ տղամարդու կինն իդեալական է ու չի ցանկանում լքել նրան: Սովորելով հասկանալ դավաճանության պատճառները' կինը սովորում է նաև ներել տղամարդուն' հաշվի առնելով նրա էությունն ու արկածախնդրությունը: Ոմանք ներում են, ոմանք՝ ոչ... Դավաճանությունը պետք է տարբերել «ժամանակավոր չարաճճիությունից»:

-Ձեր հրապարակումներից մեկում գրում եք. «Սեռական առողջությունը մարդու ընդհանուր առողջության մի մասն է, որից մեծապես կախված է կյանքի որակը»։ Ելնելով սրանից' կարո՞ ենք ասել, որ մեր հասարակության զգալի հատվածը հիվանդ է:

-Սեռական առողջությունը ինտեգրալային հասկացություն է: Սեռապես առողջ անհատը ունակ է վարելու բովանդակալից և հարուստ կյանք, քանի որ բարձր է նրա շփվողականությունը, հուզական դրսևորման աստիճանը։ Սեռական առողջության առաջատար սյունը հոգեկան և ֆիզիկական ներդաշնակությունն է:

-Չե՞ք կարծում, որ սեռական ճիշտ դաստիարակության համար Հայաստանում սերնդափոխություն է պետք, քանի որ շատ մայրեր այսօր իրենք էլ չունեն ճիշտ սեռական կրթություն և չեն կարող այն փոխանցել երեխային:

-Սերնդափոխությունը հարց չի լուծի, քանի որ ժամանակակից սերունդը սեռակրթության հարցերում նույնպես «ոտաբոբիկ» է: Բացի այդ, սեռակրթությունից կաղում են ոչ միայն մայրերը, այլ նաև հայրերը, տատիկները, պապիկները, մի խոսքով՝ բոլոր ազգակիցները: Այդ բացը լրացնելու նպատակով պետք է մշակել սեռակրթության առողջ և կենսունակ համակարգ, որի օգնությամբ հնարավոր կլինի աստիճանաբար տարածել հանրամատչելի և հանրօգուտ տեղեկատվություն սեռական առողջության վերաբերյալ:

-Ի՞նչն է, ըստ Ձեզ, կարմիր խնձորի բովանդակությունը, որն ստիպում հայերին վերահսկել այլ անձանց սեռական կյանքն ու ցանկությունները:

-Կարմիր խնձորի ավանդույթը բուն ազգային սովորույթ է եւ առնչվում է շատ հին մշակութային շերտի հետ: Այն տարածում է գտել հետքրիստոնեական ժամանակաշրջանում: Ինչ վերաբերում է մրգի եւ գույնի ընտրությանը, հեթանոսական եւ հավատալիքային նյութերից տեղեկանում ենք, որ Հայաստանում խնձորի պաշտամունք է եղել: Խնձորը համարվել է սիրո խոստովանության, բեղմնավորման եւ պտղաբերության խորհրդանիշ: Կիսած խնձորը նույնիսկ համեմատվել է կնոջ սեռական օրգանի հետ: Իսկ կարմիր գույնը ցուցում է կյանք-արյուն-կին սեմատիկ կապը: Ժամանակի ընթացքում կարմիր խնձորի ծիսակարգը վերածվել է խնամիների հավաքույթի: Հետո մասնակիցների կազմը փոխվել է. ավանդական կենցաղում տղամարդիկ այդ պահին գիտակցաբար հեռանում էին: Փաստորեն պահպանվել է ծեսի վերնագիրը, իսկ իրեղենը բովանդակազերծվել է: Ծեսը զարգացել է' համապատասխանելով տվյալ ժամանակաշրջանին, մտածողությանը, վարքագծի նորմերին եւ պատկերացումներին: Բացի Հայաստանից, այս ավանդույթն այլ երկրներում մեծ տարածում չունի, մասնակիորեն պահպանվել է Վրաստանի որոշ նահանգներում եւ արաբական ծագում ունեցող մի քանի ժողովուրդների մոտ: Կարմիր խնձորին նրանց մոտ փոխարինում են նուռը, նարինջը կամ ձուն:

-Ի՞նչ խորհուրդ կտաք կամ սեռական կյանքով ապրելու, կամ կարմիր խնձորի ավանդույթին հետևելու երկընտրանքի առաջ կանգնած երիտասարդ զույգերին:

-Հայ հասարակության մեջ «կուսություն» ասվածը շատ կնճռոտ հարց է: Մարդիկ հաճախ չեն տարբերում «կուսություն» բարոյական հասկացությունը եւ «կուսաթաղանթ» անատոմիական տերմինը՝ չգիտակցելով, որ կուսությունը մարդն է, նրա բարոյական նկարագիրն ու արժանիքները: Սա անհատական հարց է, յուրաքանչյուր զույգի որոշելիքն է՝ ապրե՞լ մինչամուսնական սեռական կյանքով, թե՞ ոչ: Վերջիվերջո, սիրո եւ ներդաշնակության գրավականը անատոմիական թաղանթը չէ:

Լարա Առաքելյան

Դիտվել է 14268 անգամ

05.08.2026
Երբ հանդիպում եք տղամարդու հետ, երբեմն դժվար է լինում հասկանալ, թե արդյոք դուք համապատասխանում եք միմյանց։ Ձեր ո՞ր որակներն են դուր եկել նրան։ Ձեր ի՞նչն է գրավել նրան։

21.07.2026
Կարո՞ղ են վիրտուալ հարաբերությունները կործանել իրական կյանքի ամուսնությունները։

14.07.2026
Եթե ձեր հարաբերություններում նկատել եք այս նշանների մեծ մասը, արժե խոսել այն մասին, թե ուր են գնում ձեր հարաբերությունները:

17.06.2026
Յուրաքանչյուր զույգ անցնում է հարաբերությունների տարբեր փուլերով, և երբեմն դժվար է հասկանալ, թե իրականում որքան ուժեղ է զուգընկերների միջև կապը:

09.06.2026
Երբ մեզ դուր է գալիս մեկը, մենք սկսում ենք ուշադրություն դարձնել յուրաքանչյուր մանրուքի՝ հայացքին, հաղորդագրությանը, անփույթ հպմանը կամ անսովոր վարքագծին։ Սակայն դժվար է հասկանալ, թե արդյոք ձգողականությունը փոխադա՞րձ է։

27.05.2026
Նոր հետազոտությունը ցույց է տվել անսպասելի ռիսկի գործոն՝ ձեր սեփական զուգընկերը։